Το 2025 ήταν η χρονιά που έδειξε ξεκάθαρα κάτι άβολο: η αγορά crypto μπορεί να ωριμάζει θεσμικά, αλλά το retail μπορεί να χάσει χρήματα με τους ίδιους παλιούς τρόπους, μέσα σε 10 λεπτά, με ένα λάθος click, ένα overleverage trade ή ένα token launch που έσκασε αμέσως μετά το hype.
Αν κρατήσεις μόνο 5 μαθήματα από τη χρονιά, δεν είναι “να αγοράζεις dip” ή “να πιστεύεις στο narrative”. Είναι πιο πρακτικά, πιο χρήσιμα, και ναι, λίγο πιο κυνικά.
1) Η μόχλευση δεν είναι “εργαλείο”, είναι μηχανισμός εκκαθάρισης
Το retail το έμαθε ξανά με τον δύσκολο τρόπο: στις crypto αγορές το derivatives casino είναι μεγαλύτερο από το spot. Και όταν η αγορά τρέχει με υπερβολική μόχλευση, το σύστημα δεν “διορθώνει”, καθαρίζει.
Η πιο χαρακτηριστική σύνοψη της χρονιάς είναι ο αριθμός: το CoinGlass στο 2025 annual report του μιλά για περίπου $150 δισ. σε forced liquidations μέσα στο 2025 (longs και shorts μαζί), με daily ρυθμό που σε “κανονικές” μέρες μοιάζει ρουτίνα, μέχρι να έρθει ένα spike και να σβήσει εβδομάδες gains.
Το μάθημα για retail:
- Αν δεν μπορείς να αντέξεις να σε πετάξει έξω ένα wick, μην παίζεις υψηλή μόχλευση.
- Το liquidation δεν είναι “κακή τύχη”. Είναι μαθηματικά σε αγορά με χαμηλή ανοχή στο λάθος.
2) Security δεν είναι “extra”, είναι το βασικό σου portfolio management
Το 2025 ήταν brutal στο θέμα ασφάλειας. Η Chainalysis περιγράφει το 2025 ως χρονιά με $3.4 δισ.+ σε κλοπές crypto, και ειδικά οι επιθέσεις που αποδίδονται σε actors συνδεδεμένους με τη Βόρεια Κορέα έφτασαν τουλάχιστον $2.02 δισ..
Το πιο άβολο κομμάτι δεν είναι το headline “έγινε hack”. Είναι ότι τα reports τονίζουν και την άνοδο σε compromises προσωπικών wallets, όχι μόνο σε μεγάλα πρωτόκολλα. Δηλαδή, το retail έγινε ξανά στόχος.
Το μάθημα για retail:
- Το “έχω μικρό ποσό, δεν με κοιτάνε” είναι μύθος.
- Browser extensions, approvals, seed phrase handling και 2FA είναι επένδυση, όχι βαρετή διαδικασία.
3) Τα ETF rails άλλαξαν το παιχνίδι, αλλά όχι με τον τρόπο που φαντάζεται το retail
Το 2025 έκανε τα ETFs κομμάτι της καθημερινής κουβέντας. Και το σημαντικό δεν είναι ότι “μπαίνει χρήμα”. Είναι ότι αλλάζει το πού κατοικεί το supply, ποιος το κρατά, και πώς ρέει η ρευστότητα.
Σε recap για τα crypto ETFs, αναφέρονται $57.7 δισ. net inflows για spot Bitcoin ETFs από το ντεμπούτο τους (Ιανουάριος 2024) μέχρι 15 Δεκεμβρίου 2025.
Το μάθημα για retail:
- Η αγορά δεν κινείται μόνο από “φαν των coins”. Κινείται και από flows που έχουν διαφορετικό risk profile.
- Η μεταβλητότητα δεν εξαφανίζεται. Απλά αλλάζει πότε και γιατί εμφανίζεται.
4) Τα token launches έγιναν “παγίδα προσδοκιών” για τους περισσότερους
Αν το 2021–2022 το retail έμαθε τι σημαίνει dilution, το 2025 έμαθε τι σημαίνει “launch και μετά αργό bleed”. Έρευνα που αποδίδεται σε Memento Research (tracking 118 TGEs μέσα στη χρονιά) δείχνει ότι περίπου 84.7% των token launches του 2025 έπαιζαν κάτω από την τιμή τους μετά το launch.
Αυτό δεν είναι απλά “κακή αγορά”. Είναι δομικό: vesting, liquidity design, market making, υπερβολικά valuations στο TGE, και retail που μπαίνει τελευταίο.
Το μάθημα για retail:
- “Νέο token” δεν σημαίνει “ευκαιρία”. Σημαίνει “μηχανική που δεν ελέγχω”.
- Αν δεν μπορείς να εξηγήσεις το unlock schedule σε 30 δευτερόλεπτα, μην το αγοράζεις.
5) Η αγορά ωριμάζει, άρα συγκεντρώνεται, άρα το retail πρέπει να σκέφτεται σαν “risk manager”
Το 2025 είχε και ένα άλλο δυνατό μήνυμα: η crypto βιομηχανία μπαίνει σε φάση consolidation. Το Financial Times ανέφερε ότι το 2025 είχαμε $8.6 δισ. σε crypto M&A μέσω 267 deals, με μεγάλα ονόματα να αγοράζουν υποδομές, licenses, και κυρίως access σε derivatives.
Σε αυτό το πλαίσιο, deals τύπου Coinbase–Deribit (ανακοινώθηκε ως περίπου $2.9 δισ.) δείχνουν ότι το “κέντρο βάρους” πάει σε πιο επαγγελματικά προϊόντα και risk frameworks.
Το μάθημα για retail:
- Όταν οι μεγάλοι χτίζουν rails, το μικρό πορτοφόλι δεν κερδίζει από “έμπνευση”. Κερδίζει από πειθαρχία: sizing, stops, custody, και ρεαλιστικό χρόνο ορίζοντα.
Γίνε μέλος του Andreou Club
Συνδέσου με την κοινότητα και μείνε πάντα ενημερωμένος:
https://mee6.gg/m/1059934608889749695
ΔΩΡΕΑΝ Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Blockchain (30 βίντεο)
Ξεκίνα τώρα δωρεάν μαθήματα στο Andreou Academy:
https://andreouacademy.com/courses/blockchain-2/
Κατέβασε το ΔΩΡΕΑΝ eBook για το Bitcoin Mining
Απόκτησε τις βασικές γνώσεις για να ξεκινήσεις σήμερα:
https://bitmernmining.com/landing-page-ebook-download-gr/
Για περισσότερα ενημερωμένα νέα, βρείτε μας στο Twitter ή εγγραφείτε στο κανάλι μας στο YouTube .
Ποια είναι η γνώμη σας για το συγκεκριμένο θέμα; Αφήστε μας το σχόλιο σας από κάτω! Πάντα μας ενδιαφέρει η γνώμη σας!
Αρθρογράφος: Dimitrios Alexandridis





